Ertuğrul Özkök: Bir T.C. vatandaşı vasiyetine “hasır tabut” yazabilir mı?

Brigitte Bardot’nun Saint Tropez’deki cenaze merasiminde gördüğüm tablo benim için sürprizdi.

Cenazesi kiliseye çiçeklerin altında kaybolmuş beyaz bir tabutla getirildi.

Töreni yayınlayan Fransız kanalın alt yazısında “Cerceuil en osier“ yazıyordu.

Fransızca “osier” sözü Türkçeye çoklukla “sepetçi söğüdü / hasır söğüdü” diye çevrilir.


Brigitte Bardot’un cenazesi

Nereden çıktı bu türlü bir tabut diye araştırdım

Gerçekten de Akdeniz kıyılarında, bizim pazarlarımızda gördüğümüz sepetlere benzeyen bir dokusu vardı.

Böyle söğüt kollarından örülmüş bir tabutu hayatımda birinci kere görüyordum…

Nereden çıktı bu türlü bir tabut diye araştırdım.

Bardot 1960’lardan itibaren hayvan hakları gayretinin en tanınmış figürü oldu.

Avcılığa, kürk ticaretine ve hayvanların ticari emelle öldürülmesine karşı çok sert kampanyalar yürüttü.

Ama bilmediğimiz bir yanı daha varmış.

“Benim vücudum hayvanların ve ağaçların vefatına neden olmasın”

Meğer daha periyotta, klasik ahşap tabutların da ağaç bölümüne yol açtığını, hasebiyle kendi cenazesinde tabiata en az ziyan veren, hayvansal ya da ağaç kökenli olmayan bir tabut istediğini açıklamış.

Hatta açık açık, öldüğünde hasır söğüdünden örülmüş bir tabutta gömülmek istediğini bile söylemiş.

“Benim vücudum bile hayvanların ve ağaçların vefatına neden olmasın” diyormuş.

Dün bu mevzuyu araştırırken bir kaynakta okudum. Yanında hasır tabut bulunan fotoğrafları bile varmış lakin ben bulamadım.

Defin için tabutun biyolojik çözünebilir olması gerekiyor

Gelişmiş toplumların her mevzuda oludğu üzere cenaze konusunda da kuralları var.

Mesela Fransa’da defin için tabutun biyolojik olarak çözünebilir gereçten olması zorunluğu var.

Metal tabutla direkt gömme olağanda kabul edilmiyor.

Ancak kimi özel durumlarda müsaade veriliyormuş.

Uzun uzaklıklı nakillerde ya da aile mezarlığındaki kapalı lahitlerde çinko kaplı iç tabut süreksiz müdafaa emeliyle istenebiliyormuş.

Çevre dostu cenaze için “ekocoffin.com”

Geçmişte “Six Feet Under” dizisinde, cenaze işleri yapan bir ailenin öyküsünü izlemiştik.

Orada hiç bu türlü hasır tabut görmemiştik.

Meğer o ülkelerde hasır tabutlar günümüzde etraf dostu cenaze eserleri olarak çevrimiçi cenaze materyali satan sitelerde bulunabiliyormuş.

Mesela İngiltere’de “ekocoffin.com”(Ekolojik tabut.com) üzere online bir servis var.

Sayfanın açılışında size şöyle bir cümle karşılıyor:

“Doğanın lütfunu hasır tabutla kucaklayın…”

Anladığım kadarı ile fiyakları da ahşap tabutlara nazaran çok daha ucuz.


Hasır tabutun fiyatı ahşap tabuttan ucuz

İngiltere merkezli etraf dostu bir tabut üreticisinin fiyatılarına baktım 325–550 Pound ortası değişiyor.

Yani 9000 -15 000 TL ortası bir fiyat.

Demek ki ahşap tabutlardan baya ucuz.

Laurel Canyon’daki hippi dügünlerine benziyordu

Fotoğraflarına bakarken 1970’lere, Los Angeles’de Laurel Canyon’a, San Fransisco’ya gittim.

Hippi komünleri geldi gözümün önüne.

Cenaze bir Hippi düğünü üzereydi.

Hasır tabutta gömülen İngiliz düşesi ve komedyeni

Böyle bir tabutla gömülen öteki ünlü var mıdır diye baktım…

Tanıdığım pek isim göremedim.

İngiliz komedyen Rik Mayall 2014 yılında bu türlü hasır bir tabutun içinde gömülmüş.

Devonshire Düşesi Deborah’ın, Chatsworth House’da defin merasiminde doğal söğütten bir tabut varmış.

Türkiye’de etraf dostu hasır tabutla gömülmek isterseniz

Peki Türkiye’de hasırdan yapılmış bir tabutla gömülebiler misiniz?

Aslında İslam adetlerinde gömme ile ilgili bağlaycı şeyler pek yok.

Her ülkenin kendine ilişkin gelenekleri var.

Bazıları için tabut bile gerekmiyor.

Ama sorsanız birçok insan var sanıyor.

Yıllar evvel bir gün TEM yolunda önüme düşen şehit cenazesi

Birçok Müslüman toplumunda gömme imgeleri beni daima düşündürür.

Yıllar evvel bir gün TEM yolunda giderken önüme bir şehit cenazesi aracı düştü.

Yeşil renkli sıradan bir kaptıkaçtıya koymuşlardı.

Tabutun kapağı neredeyse yerinden fırlayacaktı.

Kamyonetin kasasına “şehit cenazesi” yazmışlardı.

Çok koydu bana bu imaj.

İzmir Büyük Şehir Belediye Başkanı Piriştina’yi aradım

Zamanın İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Piriştina’ya telefon edip “Ne olur şöyle düzgün bir tabut tasarımı yaptır. Yanlarında tutanakları olsun. Bir de şu kaptıkaçtı üzere cenaze otomobillerini bir düzelt yanlışsız dürüst bir cenaze arabası yaptır” dedim.

Piriştina: Yaptırayım lakin yanlış bir şey olur diye çekiniyorum

“Yaptırayım fakat biz bu adetleri bilmiyoruz. Yanlış bir şey yaparım diye çekiniyorum” dedi.

Ben de “Ben araştırdım. İslam’da bağlayıcı bir şey yok” dedim.

Piriştina o yıl yanları kulplu tabutlar tasarlattı.

Beyaz cenaze otomobilleri yaptırdı.

Sezen Aksu’nun annesi vefat ettiğinde, cenazesi Tatari Camii’ne Piriştina’nın tasarlattığı o tabutlardan birinin içinde getirildi.

Bugün Ege bölgesinde birçok yerde cenazeler Piriştina’nın yaptırdığı bu yeni tabutlarla kaldırılıyor.

Türkiye’nin her yerinde belediyeler beyaz cenaze arabası yaptırdı.

Cenaze bir hasır tabutta getirilse imam ne der?

Türkiye’de tabut bir tıp cenazeyi taşıma aracı.

İnsanlar tabuttan çıkarılıp gömülüyorlar.

O nedenle aranan özellik sıvı sızdırmaz olması.

Ama eminim hasır bir tabut yaptırmaya kalksanız, birçok imam karşı çıkar.

Neyi karşı çıkıyorsun diye sorarsanız da vereceği yanıt olmadığı için büyük ihtimalle kendi başından bir şey söyler.

Din insanları dünyanın birçok yerinde gelenekçidir.

Kendi başlarındaki din kalıplarına uygun davranılsın isterler.

Ama sonuçta bütün dinlerde mevt “Geldiğimiz yere dönüştür.”


Brigitte Bardot

Küller küllere toprak toprağa

Bilmiyorum ancak dün Kilisede Brigitte Bardot’un başında da İncil’in o ünlü dizeleri okunmuştur diye kestirim ediyorum:

“Küller küllere, toprak toprağa…”

Akdeniz çiçekleri altında kaybolmuş hasır tabut içinde gömülmek BB’ye yakıştı.

Saint Tropez’de çekilmiş fotoğraflarının birçoklarında onu daima yalınayak gördük.

Çizgili marin tişörtü içinde daima kuş üzere bir hali vardı.

Cenazesi de öyleydi…

Hasır bir çiçek sepetinin içinde, tabiata ve hayvanlara ziyan vermeden, bir tüy üzere gitti.

Ve Allah yarattığı bayanı geri aldı…

Kaynak: T24

İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*